Το μεγάλο βήμα του Τσίπρα

Το ότι στη χώρα βιώνουμε ένα άρρωστο πολιτικό κλίμα πόλωσης και υστερίας είναι γνωστό.



Ας το υπερβούμε λοιπόν και ας καταγράψουμε νηφάλια ωμές πραγματικότητες. Η διαφαινόμενη ολοκλήρωση της αξιολόγησης αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για τη χώρα. Είναι ταυτόχρονα το μεγάλο βήμα στη διαδρομή του Τσίπρα. Αποφεύχθηκαν τα χειρότερα. Η χώρα παίρνει μια ζωτική ανάσα. Γυρίζει σελίδα. Προφανώς τα μέτρα είναι δυσβάστακτα. Όμως αυτό ήταν ήδη δεδομένο. Εδώ που είχαμε φτάσει, δεν υπήρχαν ανώδυνες επιλογές. Όλες οι κυβερνήσεις της κρίσης ευθύνονται γι’ αυτά. Με πιο νωπή την ευθύνη του Αλέξη Τσίπρα. Πάντως η ολοκλήρωση της αξιολόγησης είναι μια αναντίλεκτη επιτυχία του Έλληνα πρωθυπουργού. Ενώ οι μεμψιμοιρίες της αντιπολίτευσης είναι απλώς άλλο ένα δείγμα ανευθυνότητας. Με αποκορύφωμα τις κραυγές για πρόωρες εκλογές.

Προσωπικά, στα τελευταία τέσσερα βιβλία μου, με πιο πρόσφατο το «Η ΝΕΑ ΠΡΑΞΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΡΑΓΩΔΙΑΣ» (Εκδόσεις Καστανιώτη), έχω καταγράψει συγκεκριμένες πολιτικές ευθύνες. Των πάντων. Ειδικά η προσέγγιση του ανεκδιήγητου Βαρουφάκη έφερε την Ελλάδα ένα βήμα πριν την καταστροφή, με σοβαρότατη ευθύνη του Αλέξη Τσίπρα. Ο τελευταίος, σαν να ξύπνησε από λήθαργο και την απέτρεψε τη δωδεκάτη ώρα. Όχι όμως χωρίς πρόσθετο κόστος για τον τόπο.

Η βαρουφάκειος στρατηγική ήταν αυτοκτονική. Είχε ως προσέγγιση το να απειλεί τους εταίρους μας με τη χρεοκοπία της χώρας. Έτσι, την έφερε μια ανάσα πριν να την κάνει πράξη. Από εκεί και πέρα ο Τσίπρας μεταμορφώθηκε. Το τελευταίο διάστημα διαπραγματευόταν σκληρά, αλλά με ρεαλισμό. Δεν είχε στις επιλογές του τη ρήξη. Εδώ ήταν η μεγάλη διαφορά. Όσοι λοιπόν πίστευαν ότι η τωρινή διαπραγμάτευση θα έμοιαζε με εκείνη του Βαρουφάκη ή ήταν αφελείς ή ήταν κακόπιστοι ή ήταν υστερικοί. Κάτι τέτοιο δεν επρόκειτο να συμβεί.

Ο Αλέξης Τσίπρας έκανε λάθη από ιδεοληψίες, απειρία και εσφαλμένες επιλογές συνεργατών. Είναι όμως ορατό δια γυμνού οφθαλμού ότι ως πολιτικός μαθαίνει από τα λάθη του. Διαρκώς εξελίσσεται. Διεύρυνε τις συμμαχίες της χώρας. Έχτισε γέφυρες με τη Μέρκελ. Κέρδισε συμπάθειες στην Ευρώπη και βελτίωσε την αξιοπιστία του. Ανεκτίμητη υπήρξε πάνω απ’ όλα η συμβολή του Ευκλείδη Τσακαλώτου. Ο Τσακαλώτος αναδείχθηκε - κυριολεκτικά - σε «αντι - Βαρουφάκη». Η χώρα τού οφείλει πολλά. Ήταν μετρημένος, μεθοδικός, συγκροτημένος. Ήταν η προσωποποίηση της αξιοπιστίας. Κέρδισε το σεβασμό του πιο δύσκολου και κρίσιμου «παίκτη», που είναι ο Σόιμπλε.

Αρέσει δεν αρέσει στην εγχώρια αντιπολίτευση, η πραγματικότητα είναι πως, στην Ευρώπη, οι εταίροι μας πιστεύουν πως μόνο μια κυβέρνηση της Αριστεράς μπορεί να υλοποιήσει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις χωρίς μείζονες αναταράξεις. Άλλωστε, ο ΣΥΡΙΖΑ αλλάζει μαζί με τον Τσίπρα, έστω και με πιο αργούς ρυθμούς. Οι πιο «σκληροί» Γερμανοί από καιρό έχασαν κάθε εμπιστοσύνη στη διάθεση των «αστών» πολιτικών να κάνουν μεταρρυθμίσεις. Παπανδρέου, Βενιζέλος, Σαμαράς θεωρούνται (και όχι άδικα) πολιτικοί παλαιάς κοπής. Προσφάτως, η εγκυρότερη οικονομική εφημερίδα, οι Financial Times, σε κύριο άρθρο τους (Creditors edge towards dept relief) επαινούσαν την κυβέρνηση Τσίπρα, ότι υλοποιεί «ένα απροσδόκητα μεγάλος μέρος των πολιτικά επώδυνων μεταρρυθμίσεων». Ο άλλοτε «ακραίος» και «επιπόλαιος» Τσίπρας προσλαμβάνεται πλέον ως ρεαλιστής.

Ήδη, δεσμεύσεις και προθέσεις για ιδιωτικοποιήσεις ξεπερνούν κατά πολύ τα όσα ήταν έτοιμοι να κάνουν οι εγχώριοι παλαιοκομματικοί ηγέτες της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ. Αν εμμείνει η κυβέρνηση Τσίπρα σε μια παρόμοια πορεία πραγματισμού, έχει τη δυνατότητα, σταδιακά, να προσελκύσει ξένους επενδυτές. Και οι επενδύσεις αποτελούν την πεμπτουσία της ανάπτυξης. Φυσικά, η «απογείωση» της οικονομίας που διατυμπανίζει η κυβέρνηση, δεν πρόκειται να έρθει.

Η καλύτερη προοπτική είναι η οικονομία να σέρνεται προς τα εμπρός. Και αυτό, υπό τις περιστάσεις, δεν είναι αμελητέο. Η χώρα συνεχίζει να έχει ένα διττό βαρύτατο φορτίο: Ανεπαρκές και παθογενές πολιτικό προσωπικό και ένα σαθρό κράτος. Άρα, η ανάσα θα παραμείνει μισερή. Και η ανακούφιση θα αργήσει να έρθει.